
Een springlevend taalbeleid
Expertiseschool Vlietland College, Leiden

Over het leertraject
In dit leertraject kijken we wat de uitgangspunten zijn voor jullie taalbeleid. Hoe creëer je een levende taalcultuur op je school? Hoe zorg je ervoor dat je evidence-informed aan de slag gaat? Hoe krijg je je collega’s mee om ook in hún les aandacht te besteden aan lezen en schrijven? Hoe motiveer je leerlingen om meer te gaan lezen? Hoe zet je taal écht op de kaart bij jullie op school? In dit leertraject bepalen we eerst samen jullie startpunt. Dan bekijken we welke doelen realistisch zijn om te stellen. Wanneer kies je voor kleine interventies en wanneer is verankering in de school nodig?
Voor wie
Dit traject is bedoeld voor middelbare scholen die enigszins vergelijkbaar zijn met het Vlietland College (middelgrote school voor mavo, havo en vwo). Je school heeft nog geen taalbeleid, je bent een taalbeleid aan het ontwikkelen of het taalbeleid dat er al ligt, komt niet goed uit de verf. Er moet bij de schoolleiding de wil zijn om serieuze stappen te zetten op het gebied van taalbeleid: daarvoor moet voldoende tijd worden vrijgemaakt.
We trainen een taalbeleidsteam bij jullie op school. Dit team bestaat uit docenten van verschillende vakken en dus niet alleen maar taalvakken, ten minste één schoolleider en een medewerker van de schoolbibliotheek en/of leesconsulent als die er is. We bepalen in overleg hoe groot het team moet of kan zijn. Het taalbeleidsteam heeft als taak om het taalbeleid op jullie school te ontwikkelen, de school in te brengen, levend te houden, te monitoren en bij te sturen als dat nodig is.
Onderwerpen
- Je leert wat een taalbeleid effectief maakt: wat zijn de do’s en don’ts bij het opstellen van een taalbeleid?
- We vertellen je hoe het ons gelukt is om ons hele team mee te krijgen.
- Je leert hoe je de taalcultuur op je eigen school grondig in kaart kunt brengen met een ‘taalscan’. Zo ontdek je waar je in je taalbeleidsplan op wilt focussen.
- Je leert hoe je je taalbeleid zo veel mogelijk evidence-informed optuigt.
- Je leert hoe je een taalbeleid levend kunt houden op school.
- We inspireren je met concrete voorbeelden uit de praktijk: welke interventies, campagnes, didactieken, acties of methodes kun je inzetten om het taalniveau, taalplezier en het taalbewustzijn van leerlingen te verbeteren?
- We helpen je om op school een of meerdere studiedagen rondom taal te organiseren.
Werkwijze
We beginnen dit leertraject met een intakegesprek om te onderzoeken of op jullie school de ingrediënten aanwezig zijn om tot een effectief taalbeleid te komen en we bekijken of jullie hulpvraag past bij wat wij jullie kunnen bieden. Als er een match is, gaan we aan de slag! We begeleiden in dit traject vooral het taalbeleidsteam van jullie school. In drie workshops - verspreid over een schooljaar - leggen jullie de basis voor een taalbeleid met effect. Tijdens de workshops delen wij onze ervaringen en concrete (literatuur)tips met jullie en gaan jullie zelf aan de slag. Gedurende het traject vinden verschillende begeleidings- en intervisiemomenten plaats, waarin we kijken naar de voortgang en uitdagingen bespreken.
Het eindresultaat is een goed taalbeleidsplan dat geen papieren tijger wordt, maar waar je écht mee vooruit kan en dat leeft binnen jouw school. Het is mogelijk om te sparren met andere scholen die wij in een soortgelijk traject begeleiden: van elkaar leer je immers het meest. We helpen je ook met het opzetten van ten minste één studiedag over taal voor het hele schoolteam. Aan het einde van het traject evalueren we hoe het gegaan is en maken we een actieplan voor de toekomst.
Over de school

Het Vlietland College is een vrolijke middelbare school in Leiden. Met ongeveer 900 leerlingen zijn we een middelgrote school en we bieden onderwijs op drie niveaus: mavo, havo en vwo. Op het Vlietland College hebben we oog voor elkaar en voor de wereld om ons heen. We vinden taal tof en daarom lezen en schrijven we veel op school: bij alle vakken wordt aandacht besteed aan taal. In 2019 begonnen wij zelf met het opzetten van een taalbeleid. Onze aanpak had succes: het hele team doet mee, we stralen samen uit dat we taal belangrijk vinden, leerlingen lezen meer dan ooit, zijn bewuster bezig met taal en de resultaten op het gebied van lees- en schrijfvaardigheid lijken langzaam te verbeteren. Ook ons taalbeleid is nog steeds in ontwikkeling: nog niet alles gaat zoals we dat willen. Maar ook de klemmen en voetangels in dit traject zijn waardevol om te delen met andere scholen.
Ontwikkelkracht ondersteunt en faciliteert binnen de pijler Expertisescholen Ontwikkelkracht scholen om hun expertise te delen met andere scholen.

Contact

Heb je interesse om deel te nemen aan dit leertraject? Neem dan contact op met Tommy Hopstaken of Laura Pearson (Kartrekkers taalbeleid) voor een oriënterend gesprek.
Subsidievoorwaarden
Er is subsidie beschikbaar om als school deel te nemen aan een leertraject van een expertiseschool. Hieronder vind je een selectie van de subsidievoorwaarden uit de subsidieregeling voor schooljaar 2025-2026.
Gesprekken
Voorafgaand aan de subsidieaanvraag voer je een verkennend gesprek met het loket van Ontwikkelkracht én een intakegesprek met de expertiseschool dat het leertraject aanbiedt. Dit is een belangrijke voorwaarde om subsidie aan te vragen.
Inzet onderwijsprofessionals
Per school nemen minimaal vijf personen deel, waaronder minimaal één schoolleider.
Subsidiebedrag
Je ontvangt als school begeleiding van de expertiseschool en een vast subsidiebedrag als tegemoetkoming voor de geïnvesteerde uren van de medewerkers. Het subsidiebedrag bedraagt € 25.200 per school in het primair of voortgezet onderwijs.
Activiteitenplan
Bij de aanvraag van de subsidie is de onderbouwing in de vorm van een activiteitenplan een belangrijke vereiste. Hierin moet ten minste opgenomen zijn:
- Een verslag van het gesprek met de expertiseschool die het te volgen leertraject aanbiedt.
- Een onderbouwing waaruit blijkt dat de school bereid en in staat is om actief deel te nemen aan het leertraject.
- Een onderbouwing waaruit blijkt dat de schoolleiding en het schoolbestuur van de school betrokken zijn en zich committeren aan het traject.
- Een onderbouwing waaruit blijkt dat er in het team voldoende draagvlak is om de lessen uit het leertraject duurzaam in de school te borgen.
Praktijkervaringen
'We willen dat scholen leren van scholen'
Arjan van der Meij over het pilotjaar van Expertscholen Ontwikkelkracht
Openbare les Heleen Buhrs was een succes
Openbare les in Den Haag van Heleen Buhrs op woensdag 14 februari.
Openbare les Heleen Buhrs van de Alan Turingschool
Openbare les in Den Haag van Heleen Buhrs op woensdag 14 februari.